logo politiek delft
home|mission statement|archief|links|contact|english|GR2010|


dinsdag | 31 augustus 2010 | 00:00 |

From: a.m.van der veen
Sent: Monday, August 30, 2010 4:57 PM
To: prodeo@ziggo.nl
Subject: nazomer musketier 4

Over dissidenten, prominenten en de wethouder uit Delfzijl

Het CDA steeds weer een gezellige familie.

In het voorjaar schreef ik over het CDA en de noodzaak van een leiderswisseling in verband met het einde van de lifecyclus van Balkenende. Nu een half jaar verder is de zaak gans anders. Het CDA is gehalveerd, wordt bestuurd door waarnemende bestuurders, onderhandelt over een minderheidskabinet en is behoorlijk in rep en roer. Het meest valt op het optreden van de prominenten, die dreigen dissident te worden. Opmerkelijk want wie zijn eigenlijk die prominenten en welke positie bekleden zij. En welke prominenten hoor je wel en welke niet. Als je het vergelijkt met een plaatselijke voetbalclub: DHC of Concordia in Delft of Koninklijke UD in Deventer, dan heb je oud-spelers van het eerste of oud-scheidsrechters (Lau van Ravens) of eeuwige bestuurders.... je moet ze met respect behandelen en ze een extra gevulde koek of biertje geven. En op een jubileumavond krijgen ze een extra sigaar... of sportdrankje. Is was een tijdje geleden in een bestuurskamer van een voetbalclub en het bestuur was mij dankbaar dat ik een tijd met prominenten gepraat had over de jaren 70. Het bestuur was daar dan gelukkig van af. En zo is het ook in het CDA. De prominenten wie zijn het en wanneer hoor je ze en wanneer niet. De prominenten hebben hun beurt drie keer voorbij laten gaan dit jaar. In de eerste plaats bij de kandidaatstelling van Balkenende. Alleen Lubbers heeft in het openbaar nog geroepen, we hebben ook nog Hirsch Ballin. Dit keer kon hij niet op nummer drie stemmen. Cees Veerman was een heel geschikte lijsttrekker geweest maar trok zich terug op eigen erf en begon vervolgens vlak voor de verkiezingen te roepen dat het programma niet groen genoeg was. Om je groen en geel aan te ergeren. Van Agt is een bijzonder mens. Een strateeg en jurist van formaat, en killer van Ome Joop en de PvdA in de jaren zeventig. Daarvoor kan hij niet genoeg geprezen worden. Ook zijn standpunt inzake het Israel-Palestina conflict is respectabel. Maar hij schiet nu door. En Lubbers is geniaal behalve op het domein van het staatsrecht. Maar de prominenten hebben we niet gehoord bij het ontijdig aanwijzen van de lijsttrekker. Bron van de problemen nu. De prominenten zijn niet gehoord of hebben niet gesproken bij de vaststelling van het CDA programma. Een onduidelijk programma met weinig wervingskracht en nauw aanschurend aan het VVD-programma. En tenslotte hebben de prominenten niet gesproken bij de strategie van het CDA om de PVV niet uit te sluiten, Nee, dat is tactiek de handen vrijhouden...... Wat is dan nu nog het draagvlak van die prominenten ? Is het niet gewoon een kwestie van voor de beurt praten ? Want waar gaat het over ?

Het CDA onderhandelt als kleinste partij met twee anderen over regeringsvorming (lees machtsvorming). Dat is een kwestie van programvergelijking, onderlinge chemie en een enorme taakstelling. Het CDA macht dankbaar zijn dat het mee mag doen. De verkiezingsuitslag wees op een andere richting. De PvdA heeft zichzelf buiten spel gezet en het gedogen van de PVV leidt tot een overbedeling van het CDA in zetels en baantjes. Wat op zich ruimte biedt voor nieuw talent. En er is - ook voor de prominenten - nog een mooi punt. De programmatische samenwerking met de PVV biedt het CDA de gelegenheid zijn programma sociaal bij te stellen. Marktwerking of niet er moet gewoon meer geld bij de ouderenzorg. In mijn opvatting is het sluiten van het regeerakkoord en de inhoud daarvan de eerste toetssteen, en dan is de vraag of dat programma in de lijn ligt van het eigen CDA programma. Ik zie de prominenten nog niet tegen de sociale paragraaf stemmen.

Het gedoogakkoord is iets anders. Dat betreft meer de principia dan het dagelijkse politieke handwerk. En inderdaad de waardering van de Islam als godsdienst of als ideologie is een onderwerp van velerlei dispuut. Ik kan mij voorstellen dat prominenten, of Kamerleden dissent zijn op dit punt. Immers over principes is moeilijk te onderhandelen en een agreement to disagree is dan vaak het maximaal haalbare.

In het uiterste geval kan het zover komen dat het regeerakkoord wel de instemming van fractie en partij verkrijgt, maar het gedoogakkoord niet. Dan zou er reden zijn voor heroverweging zoals Lubbers voorstelde. Een heroverweging en gesprekken met de andere fracties bij CU, GroenL en D66 of men dat regeerakkoord gedoogd. Zouden de prominenten daar tevreden mee zijn ?

De kern van de problematiek in het CDA is het gebrek aan leiderschap en gezag bij de huidige leiding. Een inhoudelijk vraagstuk en een generatievraagstuk. De groep rond Balkenende gaat onthoofd verder en maakt zich op voor een hernieuwd bestuursmandaat. Maar wat is de inhoudelijke koers, maar vooral het innerlijk gezag. Verhagen was en is een uitstekend onderhandelaar, de Jager een goede ondernemende boekhouder, maar de verkiezingen naderen altijd en wie trekt de kar. Dat is de kwestie. Vernieuwd en bindend leiderschap, het moet komen van enkele nieuwe bewindslieden en het grappige is dat enkele prominenten, Lubbers, van Agt en Veerman zo ook naar boven gekomen zijn. Interessant is wie we nu niet horen, Deetman, Brinkman en Ruding... Ik schat in dat ze deze analyse delen en vooral kijken naar de opgave waar ons land voor staat namelijk dat het geregeerd moet worden.

En de prominenten, laten ze mee doen aan de interne discussie in de het CDA en zich verbinden aan de toekomst van de beweging. En gelukkig er is al een nieuwe prominent, een belijdend Islamiet, wethouder in Delfzijl. En wat zegt hij ? Gewoon regeren met de PVV, de opgaven onder ogen zien en geen gemorrel aan de rechtsstaat. Dat is nog eens duidelijk taal. Wat is het CDA toch een gezellige familie.

AM van der Veen
30 augustus 2010

mr.drs. A.M. van der Veen is zelfstandig organisatie-adviseur te Delft. Hij werkte voor Wetenschappelijk Instituut voor het CDA, de Bestuurdersvereniging.Ook was hij betrokken bij verschillende campagnes voor het CDA. Hij was kandidaat-kamerlid en jarenlang raadslid in Deventer. Hij is freelance columnist voor Politiek Delft.nl en schrijft daar over lokale en landelijke politiek.

Eerder verschenen columns van Arie van der Veen
Verzameld werk Arie van der Veen